تبلیغات
احکام - چه نیازی به مرجع تقلید و تقلید کردن هست؟
درباره وبلاگ


مدیر وبلاگ : سارا جشانزاده
نویسندگان
جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :
احکام
چهارشنبه 14 بهمن 1394 :: نویسنده : سارا جشانزاده       

پرسش:


اگر اعتقاد به این داشته باشید که قران کتابی کامل است با توجه به آیه 38 سوره انعام ، سوره زمر آیه 27 ،سوره قمر ایه های 17و23و32و40 (قران را آسان ساختیم ) سوره مریم آیه 97 (قران را به زبان تو آسان کردیم ) سوره دخان آیه 58 ( قران را به ربان تو آسان کردیم تا متوجه شوی) سوره انعام آیه 6 ( نگاه کن ما چگونه آیات را توضیح می دهیم تا آن را بفهمید ) این آیه ها  این دلالت می کنند که قرآن کتابی کامل و آسان و قابل فهم می باشد ) مسئله تقلید از دید قران : بهتر آن است که خودتان تدبیر و اندیشه بکنید (سوره نساء آیه 82 ) آیا درباره آیات قران تدبیر نمی کنید ) و بهتر است که آیات خداوند را صریح بخوانید سوره توبه آیه 31 : دانشمندان دینی و زاهدان (راهبان) خود ، همین طور پیغمبرشان مسیح را صاحب اختیار خود گرفته اند در صورتی که به آن ها دستور داده شده بود که فقط معبود واحد را بندگی کنند ، معبودی غیر از خدا وجود ندارد. او بالاتر از چیزی است که شریک او می سازید. سوره اسراء آیه 36 :هرگز از آنچه بدان علم نداری دنباله روی مکن ، همانا گوش و چشم و دل تماماً نزد خدا مسئول (پاسخگو) است سوره یوسف.

پس چه نیازی به مرجع تقلید و تقلید هست؟

پاسخ:


شبهه ای که  در صدد تبیین آن هستید، به صورت اجمالی به این صورت است که می گویید آیات قرآن، تقلید را باطل شمرده و از آن نهی می نماید، ولی فقها تقلید را صحیح شمرده و به آن امر می کنند  و نظر علما با نظر قرآن در تعارض است.
پاسخ اجمالی  این است: تقلیدی که قرآن آن را نفی می کند، تقلید کورکورانه و تقلید جاهل از جاهل است . تقلیدی که علما آن را اثبات می کنند، تقلید عاقلانه و تقلید جاهل از عالم است.پس تعارضی بین قرآن و بیان علما وجود ندارد.
اما پاسخ تفصیلی: آیا از نظر عقل و شرع تقلید مطلقا مذموم است یا تقلید اقسام مختلفی دارد و برخی از اقسام آن مذموم و برخی از اقسام ممدوح است.
از لحاظ عقلی آنچه به ذهن ما می رسد و در سیره عقلا مشهود است، این است که انسان ها اگر در یک زمینه توان تخصص دارند، متخصص می شوند . در غیر این صورت به متخصصین امر مراجعه می نمایند، چنان که برای تعمیر ماشین یا خود انسان مکانیک می شود و یا به مکانیک مراجعه می نماید. برای امراض بدنی یا خود انسان پزشک می شود و یا به پزشک مراجعه می نماید . هیچ عاقلی تا كنون انسان ها را به سبب مراجعه به پزشک و تقلید نسخه پزشک مذمت نکرده است . ثابت می شود که تقلید از لحاظ عقلی به طور کلی مذموم نیست.  در این جا اگر  مریض برای رفع مریضی به جای مراجعه به پزشک ،به مکانیک یا کسی که ماشینش نیاز به تعمیر دارد، برای تعمیر آن به پزشک مراجعه نماید، چون مصداق رجوع به غیر متخصص است و مصداق تقلید جاهل از جاهل می باشد ، مذموم است.
از لحاظ شرعی و دلایل نقلی هم وقتی به قرآن کریم مراجعه می نماییم، می بینیم که خداوند متعال اطاعت از برخی از انسان ها (پیامبران و اوصیای ایشان) را بر همه لازم دانسته، بنابراین روشن می شود که تقلید به طور کلی و مطلق از نظر قرآن مذموم نیست، زیرا اگر به طور کلی تقلید مذموم باشد، باید تقلید از پیامبران و اوصیای ایشان هم  مذموم باشد . اگر این گونه بود، نباید خداوند متعال امر به تقلید از آن ها می کرد، زیرا امر به انجام فعل مذموم، مذموم است و فعل مذموم از خدا صادر نمی شود.
این گونه نیست كه از نظر قرآن تقلید در همه جا مذموم باشد.  تقلیدی که از نظر قرآن مذموم است، تقلید جاهل از جاهل است، چنان که این مطلب از این آیه به دست می آید:« وَ إِذا قیلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا ما أَنْزَلَ اللَّهُ قالُوا بَلْ نَتَّبِعُ ما أَلْفَیْنا عَلَیْهِ آباءَنا أَ وَ لَوْ كانَ آباؤُهُمْ لا یَعْقِلُونَ شَیْئاً وَ لا یَهْتَدُون‏(1) ؛ هنگامى كه به آن ها گفته شود: «از آنچه خدا نازل كرده است، پیروى كنید!» مى‏گویند: «نه، ما از آنچه پدران خود را بر آن یافتیم، پیروى مى‏نماییم.» آیا اگر پدران آن ها، چیزى نمى‏فهمیدند و هدایت نیافتند (باز از آن ها پیروى خواهند كرد)؟!»
 در آیه فوق مى‏خوانیم  کسانی که مشرکان و بت پرستان از آن ها تقلید می نمودند ،کسانی بودند که نه چیزى مى‏فهمیدند، و نه هدایت یافته بودند؛ یعنى از دو كس مى‏توان پیروى كرد:
كسى كه   داراى علم و عقل و دانشى باشد،
كسى كه اگر خودش دانشمند نیست، هدایت دانشمندى را پذیرفته است.
اما پیشینیان آن ها نه خود  آگاه بودند، و نه رهبر و هدایت كننده‏اى آگاه داشتند،  مى‏دانیم تقلیدى كه خلق را بر باد مى‏دهد ، تقلید نادان از نادان است كه مولوی می گوید: « اى دو صد لعنت بر این تقلید باد».
اما تقلیدی که علمای ما در صدد اثبات لزوم آن هستند، تقلید جاهل از جاهل نیست، بلکه تقلید جاهل از عالم است . تقلید جاهل از عالم چون مصداق علم به علم است، تقلید و پیروی از غیر علم نیست و منافات با آیه ای که خداوند متعال می فرماید:« وَ لا تَقْفُ ما لَیْسَ لَكَ بِه‏ علم»(2) ندارد، زیرا پیروی از علم، اعم از این است که آن علم مستقیم حاصل شود و یا غیر مستقیم.

تقلیدی که علمای ما آن را لازم دانسته اند، اولا در فروع دین و احکام علمی است، نه در همه بخش های دین . ثانیا تقلید تنها راه نیست بلکه مکلفان می توانند خودشان هم با فراگیری مقدمات لازم برای استنباط احکام شرعی، مجتهد شوند . بدون تقلید از دیگران عمل کنند چنان که هر انسانی می تواند با فراگیری مقدمات لازم برای احراز علم پزشکی پزشک شود و نسخه بیماری های خود را  بپیچد.
 شبهات شما از این جا نشأت گرفته که آیات قرآن را کلی و مطلق فرض نموده اید در حالی که آیات قرآن دارای قیود و شرایطی هستند که در آیات دیگر و روایات معصومین (علیهم السلام) بیان شده است.

1. بقره(2) آیه 170.
2. إسراء(17) آیه 36.





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط : طلبه پاسخگو،
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر